Kategoria: W stowarzyszeniu

„Niepamięć. Żydzi Warmii i Mazur. Dawno, wczoraj i dziś” to najnowsza książka autorstwa Joanny Wańkowskiej-Sobiesiak z Oddziału Warmińsko-Mazurskiego SDP, tym razem poświęcona mniejszości żydowskiej na Warmii i Mazurach. Książka nie trafiła jeszcze do sprzedaży, ale w najbliższych miesiącach będzie można ją nabyć podczas spotkań autorskich.

Joanna Wańkowska-Sobiesiak ma swoim dorobku aż 17 książek. Większość z nich autorka  poświęciła mniejszościom narodowym regionu: Warmiakom, Mazurom, Niemcom. Jej najnowsza publikacja dotyczy mniejszości żydowskiej i  w tym przypadku słowo  mniejszość  jest niezwykle trafne, jest ich niewielu. Bowiem  naród  ten ze swoimi obyczajami i kulturą,  prawie całkowicie zniknął z Warmii i Mazur.

– Czemu ją napisałam? Bo chyba przyszedł już czas, żeby ze słowa n i e p a m i ę ć wyciąć trzy pierwsze litery. Odwiedziłam 36 miejscowości, gdzie przed wojną i po wojnie mieszkali Żydzi. I z ręką na sercu powiem, że w niektórych miastach – co prawda raczej nielicznych i to od niedawna – ale jednak pamięta się o ich żydowskich, przedwojennych mieszkańcach – informuje o idei powstania książki Joanna Wańkowska-Sobiesiak.

Historia Żydów mieszkających tu przed drugą wojną światową skończyła się definitywnie, kiedy tych, którzy jeszcze zostali po Nocy Pogromów, Niemcy wywieźli do obozów zagłady. Po roku 1945 zjawili się nowi żydowscy przybysze, którzy przyjechali tu wraz z grupami przesiedleńców, albo też indywidualnie szukać miejsca do życia na tak zwanych Ziemiach Odzyskanych, opustoszałych po wyjeździe miejscowej ludności do Niemiec. Tu można było zniknąć, zmienić nazwisko, zacząć wszystko od nowa. Zapomnieć. Przyjeżdżali  w transportach z Wileńszczyzny i z Wołynia, ale też z Warszawy i Krakowa, ci którym udało się przetrwać.

Najwięcej osiedliło w Olsztynie, ale też Barczewie, Kętrzynie, Ostródzie, Morągu, Mrągowie i Nidzicy. Byli też w Szczytnie, Węgorzewie, Lidzbarku Warmińskim i w miastach, które znalazły się w województwie po zmianach administracyjnych. Ale kiedy  po roku 1947 zmieniły się realia polityczne, zaczęli wyjeżdżać, bo rodziło się ich własne państwo. Wyjechała blisko połowa. Ci którzy pozostali dziś są prawie niewidoczni.

– Książka liczy 309 stron, zawiera 189 fotografii, 202 przypisy. Bo pomimo, że ma charakter reportażowy, wszystkie pozyskane informacje opatrywałam przypisami podając ich źródło. Nie jestem powieściopisarką, więc nic nie zostało wymyślone. Wszystko miało faktycznie miejsce, zarówno dawno, wczoraj i dziś. A zresztą co tu więcej mówić! Lepiej przeczytajcie – zachęca autorka.

Joanna  Wańkowska-Sobiesiak w 35 miejscowościach regionu poszukiwała  żydowskich śladów: przedwojennych  synagog, kirkutów, ulic. Ale też  opowieści o poszczególnych mieszkańcach pochodzenia żydowskiego, którzy zapisali się w historii tych miast i miasteczek.  I jeszcze odpowiedzi  na pytanie, ile na ten temat wiedzą obecni mieszkańcy województwa.

Książka powstała dzięki wsparciu Centrum Edukacji i Inicjatyw Kulturalnych w Olsztynie oraz Samorządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego. Publikacja ma niewielki nakład (100 egzemplarzy) i nie trafiła jeszcze do sprzedaży. Wkrótce nastąpi jednak kilka spotkań autorskich, na których będzie dostępna.

Mateusz Kossakowski

 Po dziesięcioletniej przerwie powróciliśmy do pomysłu organizowania spotkań z członkami naszego oddziału – poinformował Paweł Gąsiorski, prezes Oddziału SDP w Katowicach.

Reaktywacja spotkań dziennikarskich w katowickim oddziale Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich rozpoczęła się po wieloletniej przerwie pod koniec stycznia 2024. Warto podkreślić, że pierwsze spotkanie integracyjno-noworoczne członków Oddziału SDP w Katowicach odbyło się po raz pierwszy od 10 lat. – W okresie pandemii nie można było takich wydarzeń organizować, dlatego postanowiłem od 2024 roku rozpocząć nowy cykl, a raczej powrócić do dawnej tradycji spotkań dziennikarskich „Przy kawie”. Podczas pierwszego noworocznego zgromadzenia poruszyliśmy sprawy istotne dla naszego oddziału stowarzyszenia – powiedział Paweł Gąsiorski, prezes Oddziału SDP w Katowicach.

Integracja na początku roku to główny cel spotkania. Dziennikarze w licznym gronie  zgromadzili się w katowickiej Restauracji Prowansalskiej C’est si bon, gdzie mieli przyjemność degustacji fantastycznych potraw, które zostały przygotowane według receptury francuskiego kucharza. W spotkaniu, między innymi, udział wzięli: Paweł Gąsiorski, prezes Oddziału SDP w Katowicach, Teresa Koziatek, sekretarz, Grzegorz Wacławik, wiceprezes, dr hab. Dagmara Drzazga z komisji członkowskiej, Bartosz Dominik, Józef Kowalski, przewodniczący komisji rewizyjnej, Jolanta Milas, członkini komisji rewizyjnej), Halina Żwirska i Małgorzata Irena Skórska, skarbnik. Nie zabrakło rozmów na tematy bieżące katowickiego oddziału SDP, jak też i ogólnopolskie, w związku z aktualną sytuacją panującą w polskich mediach. Noworoczna integracja zgromadziła dziennikarzy oddziału w trudnym czasie, szczególnie dla polskich mediów, w których pracuje również wielu członków stowarzyszenia. Dyskusja była owocna. – Jako zarząd musimy poczekać jakie będą rozstrzygnięcia sądów rejestrowych i jakie postanowienia wyda minister kultury. Jako zarząd oddziału w Katowicach sprzeciwiamy się wszelkim łamaniom prawa. Jeżeli mają być zmiany w mediach publicznych, to niech to będzie zgodne z prawem i z ustawami w konstytucjach – podkreślił Paweł Gąsiorski.

Spotkania integracyjne dziennikarzy będą organizowane co kwartał w Katowicach. Kolejne zebranie, w luźniejszej formie odbędzie się już na przełomie marca i kwietnia. – Ostatnie wydarzenie to zaledwie preludium przed cyklem katowickich zebrań integracyjnych śląskiego środowiska dziennikarskiego w szerszym gronie. –  Mam nadzieję, że ten cykl będzie na tyle ciekawy, że w przyszłości spotkamy się w jeszcze większym gronie  –  dodał prezes Oddziału SDP w Katowicach.

W kwietniu katowicki oddział Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich planuje przeprowadzić walne zebranie sprawozdawczo-wyborcze i wybrać delegatów na zjazd, który prawdopodobnie odbędzie się w czerwcu albo w terminie jesiennym.

Tradycyjnie spotkanie noworoczno-opłatkowe w gdańskim oddziale SDP potocznie nazywa się opłatkiem, gdyż odbywa się co roku i to od wielu lat w okresie Bożego Narodzenia oraz Nowego Roku, zazwyczaj na początku stycznia. Tegoroczne odbyło się 12 stycznia w Gdańsku, w restauracji Cała Naprzód nad Motławą. Była modlitwa, łamanie się opłatkiem, składanie życzeń, śpiewanie kolęd i oczywiście wigilijne przysmaki jak barszcz, pasztecik z kapustą i grzybami, kilka potraw śledzi, w tym te po kaszubsku, a więc w śmietanie i z jabłkiem. A co najważniejsze, nie zabrakło przyjaznej atmosfery.

Uczestnikami owego spotkania byli zarówno członkowie Oddziału Gdańskiego SDP jak i zaproszeni goście, chociaż tak naprawdę gośćmi byliśmy wszyscy, a przynajmniej tak się czuliśmy, bo tak gościnnie przyjmował nas prezes Oddziału Gdańskiego Janusz Wikowski. To Janusz witając nas przypomniał, że jesteśmy „czwartą władzą” i nie powinniśmy o tym zapominać, gdyż mamy ważną misję do spełnienia, szczególnie w okresie łamania prawa przez władzę wykonawczą i sądowniczą. Przypomniał też, że nasze Stowarzyszenie broni niezależności dziennikarskiej, m.in. za pośrednictwem Centrum Monitoringu Wolności Prasy, protestuje przeciwko ograniczaniu przez władze prawa społeczeństwa do informacji, przeciwko likwidacji przez rząd mediów publicznych i opowiada się za pluralizmem w mediach. Dodał również, że po to są te spotkania, abyśmy czuli, iż razem tworzymy siłę zarówno na płaszczyźnie zawodowej, jak i stowarzyszeniowej. Przypomniał także o publikacjach i informacjach, jakie ukazują się na portalu sdp.pl oraz w czasopiśmie „Forum Dziennikarzy”, do których czytania zachęcał.

Przez lata gościem opłatkowych spotkań był ks. Tadeusz Gocłowski, arcybiskup metropolita gdański. Po śmierci arcybiskupa rolę kapłana błogosławiącego trójmiejskich dziennikarzy, jednocześnie składając im życzenia, aby w pracy kierowali się rzetelnością i uczciwością, pełnił ks. Zbigniew Zieliński, obecnie biskup diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej. Od ponad dwóch lat członkiem Oddziału Gdańskiego SDP jest Ksiądz Jarosław Brylowski, proboszcz parafii p.w. Bł. Księdza Jerzego Popiełuszki w Ełganowie, jednocześnie kapelan Templariuszy, czyli Preceptorii Pomorza Zakonu Ubogich Rycerzy Chrystusa i Świątyni Jerozolimskiej (OMCTH), a także autor publikacji o tematyce religijnej, historycznej, m.in. tłumaczenia Ewangelii głoszonej przez Ireneusza z Lyonu. I to właśnie ks. Jarosław pełnił rolę duchownego podczas dziennikarskiego opłatka. Jarka, a tak na poważnie, księdza Jarosława nie trzeba było specjalnie zapraszać, bo jest jednym z nas.

Ważnym gościem, o którym należałoby wspomnieć na samym początku był Andrzej Klimczak, przedstawiciel Zarządu Głównego SDP i jednocześnie redaktor naczelny „Forum Dziennikarzy”, na co dzień mieszkający i pracujący w okolicach Rzeszowa, w tym również wśród Polaków na Ukrainie. Nic dziwnego, że dla uczestników spotkania był przysłowiową „kopalnią wiedzy” na temat tego, co dzieje się na południowym wschodzie naszego kraju. Egzemplarze „Forum Dziennikarzy” rozeszły się „jak świeże bułeczki”.

Bogusław Olszonowicz, śpiewający dziennikarz z zaprzyjaźnionego z nami Katolickiego Stowarzyszenia Dziennikarzy, uświetnił spotkanie graniem na gitarze, zachęcając do wspólnego śpiewania kolęd. W opłatkowym spotkaniu wziął też udział Jerzy Model, prezes Oddziału Morskiego SDRP, przybywając wraz z Tadeuszem Fiszbachem, który mimo przynależności do PZPR w czasach PRL-u był przeciwnikiem wprowadzenia stanu wojennego, za co został pozbawiony ważnych funkcji, a potem w wyborach prezydenckich w 2010 r. poparł kandydaturę Jarosława Kaczyńskiego.

Wśród gości znaleźli się też: Czesław Czyżewski, redaktor naczelny Wydawnictwa Pomorskiego, współtwórca prasy podziemnej w stanie wojennym, Wojtek Szramowski, prezes i redaktor prasy branżowej, a nawet cichy bohater walki o wolność mediów Stanisław Danielewicz, który za śmiałą publikację hasła WRONA SKONA w „Dzienniku Bałtyckim” w stanie wojennym został więźniem politycznym. Co ciekawe dzisiaj, po latach, kiedy to zagrożona jest wolność mediów do hasła głoszonego przez Danielewicza dodaje się drugi człon: „Wrona skona, Orła nie pokona”.

Lista uczestników była długa więc trudno wszystkich wymieniać. A w spotkaniu wzięli udział zarówno seniorzy, niegdyś redaktorzy naczelni, współtwórcy prasy gdańskiej i to od podziemia, a nawet wcześniej jak Jan Jakubowski, Edmund Szczesiak, Wojtek Łukasiewicz, Tadeusz Woźniak, Barbara Madajczyk, Edmund Krasowski, redaktorzy naczelni mediów Pomorza, ale i ogólnopolskich, osoby, które po okresie przerwy uaktywniły swoją działalność w Stowarzyszeniu, dziennikarze oraz fotoreporterzy prasy, radia, telewizji, portali społecznościowych. Słowem spotkali się ludzie mediów o różnorodnych usposobieniach, upodobaniach i w różnym wieku.

W tej miłej, przyjaznej atmosferze nie zapomniano też o uczczeniu minutą ciszy pamięci dziennikarzy związanych ze Stowarzyszeniem, którzy zmarli w ostatnim roku. A byli to: Małgorzata Puternicka, Agnieszka Lendzion, Jarosław Mykowski.

Życzenia i pozdrowienia przekazali nasi koledzy, którzy nie mogli wziąć udziału w opłatkowym spotkaniu jak: Andrzej Liberadzki, Maciej Łopiński – przewodniczący Rady Nadzorczej Telewizji Polskiej, Adam Chmielecki dotychczasowy prezes Radia Gdańsk czy Tadeusz Knade od lat mieszkający w Hamburgu, ale silnie związany ze środowiskiem trójmiejskich dziennikarzy.

Kiedy dzielono się opłatkiem i składano sobie życzenia dochodziło do wzruszających sytuacji, a nawet bardzo osobistych rozmów. Może wpłynęła na to ogólnokrajowa sytuacja w mass mediach, lęk przed niepewnością jutra? Niemniej rozmowy trwały do późnych godzin nocnych wzbogacane wspólnym śpiewem kolęd. Aż trudno było się rozstać.

Warmińsko-Mazurski Oddział Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich wspólnie z rysownikami z całej Polski zaprasza na do obejrzenia wystawy online „Copernicus Open” poświęconą Mikołajowi Kopernikowi.

Rok 2023 został ustanowiony przez Senat RP rokiem Mikołaja Kopernika. Datę powiązano z rocznicą 550 urodzin 480 rocznicą śmierci wybitnego astronoma, matematyka, prawnika, lekarza i ekonomisty, który udowodnił teorię heliocentryczną w poświęconym dziele „De Revolutionibus” („O Obrotach”).

Warmińsko-Mazurski Oddział SDP postanowił włączył się w upamiętnienie Wielkiego Astronoma w oryginalnej, satyrycznej formie. Na wystawę „Copernicus Open” składają się prace 58 karykaturzystów z Polski, Ukrainy, Bułgarii, Kanady i Australii.

Dotychczas prace zostały zaprezentowane w Warszawie, Fromborku, Wąchocku, Chęcinach, Olsztynie i Szczytnie. Teraz prezentujemy katalog, który opracowała Maria Dzieciątek. Kuratorem wystaw jest sekretarz Oddziału Zbigniew Piszczako.

Wersja online katalogu TUTAJ.

Zarząd Oddziału Łódzkiego Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich stanowczo protestuje przeciwko postawieniu w stan likwidacji 17 rozgłośni regionalnych Polskiego Radia, w tym Polskiego Radia Łódź, co zamyka wielu słuchaczom i czytelnikom portalu PRŁ możliwość odbioru  lokalnych wiadomości i programów.